ANA SAYFA YÖNETİCİLER BİLİM İNSANLARI VE ALİMLER DÜŞÜNÜRLER VE EDEBİYATÇILAR SPORCULAR

LÂGARÎ HASAN ÇELEBİ

Lâgarî Hasan Çelebi (17. yüzyıl), IV. Murad döneminde yaşamış, barut macunuyla çalışan yedi kollu bir fişekle (roketle) gökyüzüne uçtuğu rivayet edilen efsanevi Osmanlı mucidi ve fişekçisidir. Evliyâ Çelebi'nin Seyahatnâme'sinde anlatılan bu olay, dünya havacılık ve roketçilik tarihindeki ilk insanlı uçuş denemelerinden biri olarak kabul edilir.

Sarayburnu'nda Tarihi Uçuş

Evliyâ Çelebi'nin anlatımına göre, 1632-1633 yıllarında Sultan IV. Murad'ın kızı Kaya Sultan'ın doğumu şerefine düzenlenen şenliklerde Lâgarî Hasan Çelebi, Sarayburnu'nda padişahın huzuruna çıkmıştır. Hazırladığı 50 okka barut macunundan oluşan yedi kollu fişeğe binmiş ve şakacı kişiliğini konuşturarak; "Padişahım, seni Hüdâ'ya ısmarladım, İsa Nebî ile konuşmaya gidiyorum!" diyerek yardımcılarına fişeği ateşletmiştir.

Gökyüzünde Aydınlanma ve İniş

Ateşlenen fişeklerle gökyüzüne yükselen Lâgarî, havada yanındaki diğer fişekleri de ateşleyerek denizin yüzünü aydınlatmıştır. Fişeklerin barutu bitip düşüşe geçtiği sırada, ellerindeki kartal kanatlarını (bir nevi paraşüt veya planör kanadı) açarak yavaşça süzülmüş ve Sinan Paşa Köşkü önünde denize inmeyi başarmıştır.

Ödül ve Sonrası

Denizden yüzerek kıyıya çıkan ve sırılsıklam bir halde Sultan IV. Murad'ın huzuruna gelen Lâgarî, yine nüktedanlığını konuşturarak; "Padişahım, İsa Nebî sana selam söyledi!" demiştir. Bu cesur ve başarılı gösterisi karşısında Sultan onu bir kese akçe ile ödüllendirmiş ve 70 akçe yevmiye ile sipahi (süvari askeri) yapmıştır.

Daha sonra Kırım'a gittiği ve orada vefat ettiği rivayet edilmektedir. Lâgarî Hasan Çelebi'nin bu uçuşu, modern roketçiliğin ilkel ama vizyoner bir öncüsü olarak hem Türk hem de dünya havacılık tarihinde özel bir yere sahiptir.

2026-TÜRK TARİHİNE YÖN VERENLER